آموزش بازی حکم دو نفره
حکم یکی از محبوبترین بازیهای ورق ایرانی است. در حکم دو نفرهٔ ورق، هر بازیکن دست ۱۳ کارتی خودش را از ذخیرهٔ کارتها میسازد، حاکم خال حکم را تعیین میکند و هر کس زودتر ۷ دست بگیرد، آن دور را میبرد. اولین کسی که به ۷ امتیاز برسد برندهٔ مسابقه است.
بازی حکم چیست؟
حکم یک بازی ورق ایرانی از خانوادهٔ بازیهای دستگیری است که با یک دستهٔ ۵۲ کارتی بازی میشود و در آن حاکم، خال برتر یا همان «حکم» را انتخاب میکند. در نسخهٔ دو نفره، هر بازیکن با برداشتن کارت از ذخیره، دست ۱۳ کارتی خودش را میسازد.
حکم معمولاً چهار نفره و در دو تیم دو نفره بازی میشود، اما حکم دو نفره هم شکل شناختهشدهای از این بازی است و اصل آن، یعنی گرفتن دست با خال حکم، همان است.
- تعداد بازیکن: ۲ نفر
- کارتها: یک دستهٔ ۵۲ کارتی، بدون ژوکر
- هدف هر دور: گرفتن ۷ دست از ۱۳ دست
- هدف مسابقه: رسیدن به ۷ امتیاز
ترتیب کارتها در حکم چگونه است؟
در هر خال، آس از همه بالاتر است و بعد از آن شاه، بیبی، سرباز، ۱۰ و به همین ترتیب تا ۲. هر کارتی از خال حکم، از همهٔ کارتهای سه خال دیگر بالاتر است.
چهار خال بازی پیک، دل، گشنیز و خشت هستند. تا وقتی حاکم حکم را اعلام نکرده، هیچ خالی بر دیگری برتری ندارد. کارتها امتیاز جداگانه ندارند و فقط تعداد دستها مهم است.
حاکم چطور تعیین میشود؟
کارتها به نوبت برای هر بازیکن رو میشوند و اولین کسی که آس بگیرد، حاکم دور اول میشود. از دور دوم به بعد، برندهٔ هر دور حاکم دور بعد است.
بازیکن دیگر کارت میدهد. پیش از پخش، کارتها دوباره بر زده میشوند؛ پس کارتهایی که برای تعیین حاکم رو شدند هیچ نشانهای از دستها نمیدهند. هر نفر ۵ کارت میگیرد و ۴۲ کارت باقی، ذخیره را تشکیل میدهند.
حکم چطور اعلام میشود و کارتها چطور کنار میروند؟
حاکم فقط با دیدن ۵ کارت اولش، خال حکم را انتخاب میکند و ۲ یا ۳ کارت را برای کنار گذاشتن مشخص میکند و هر دو را با هم تأیید میکند. سپس حریف کارتهایش را کنار میگذارد: اگر حاکم ۲ کارت کنار گذاشته باشد ۳ کارت، و اگر ۳ کارت کنار گذاشته باشد ۲ کارت.
- حاکم با ۵ کارت، خال حکم و ۲ یا ۳ کارت دورریختنی را انتخاب میکند.
- پس از تأیید، حکم تا پایان آن دور تغییر نمیکند.
- حریف هنگام کنار گذاشتن کارتهایش، حکم را میداند.
- کارتهای کنارگذاشته پشتورو میمانند و تا پایان دور وارد بازی نمیشوند.
انتخاب ۲ یا ۳ کارت اهمیت زیادی دارد: کسی که ۳ کارت کنار بگذارد، در مرحلهٔ بعد اول کارت برمیدارد و در آخرین نوبتش هر دو کارت را رو میبیند.
برداشتن کارت در حکم دو نفره چطور انجام میشود؟
بازیکنان به نوبت از ذخیره کارت برمیدارند تا هر دو ۱۳ کارت داشته باشند. در هر نوبت کارت رویی را میبینید و یا آن را نگه میدارید و کارت بعدی ندیده کنار میرود، یا آن را رد میکنید و کارت بعدی را برمیدارید.
- بعد از کنار گذاشتن کارتها، یک بازیکن ۲ کارت و دیگری ۳ کارت در دست دارد و ۴۲ کارت در ذخیره است.
- کسی که ۳ کارت کنار گذاشته، اول کارت برمیدارد.
- در نوبت خودتان کارت رویی ذخیره را میبینید؛ حریف آن را نمیبیند.
- اگر آن را نگه دارید، به دستتان اضافه میشود و کارت زیری ندیده و پشتورو کنار میرود.
- اگر آن را رد کنید، همان کارت کنار میرود و باید کارت زیری را بردارید، هر چه باشد.
- نوبتها یکی در میان است. کسی که ۳ کارت کنار گذاشته ۱۱ کارت و دیگری ۱۰ کارت برمیدارد.
- کسی که ۲ کارت کنار گذاشته زودتر به ۱۳ کارت میرسد؛ پس آخرین نوبت با کسی است که ۳ کارت کنار گذاشته.
- در این نوبت آخر فقط ۲ کارت در ذخیره مانده است. هر دو برای او رو میشوند و هر کدام را بخواهد برمیدارد و دیگری کنار میرود.
- ذخیره تمام شده و هر بازیکن ۱۳ کارت دارد. بازی دستها شروع میشود.
در این مرحله ۲۱ کارت برداشته و ۲۱ کارت کنار گذاشته میشود؛ با ۵ کارتی که اول کنار رفت، ۲۶ کارت از ۵۲ کارت هرگز به دست کسی نمیرسد. به همین دلیل شمردن کارتها در حکم دو نفره دقت بیشتری میخواهد.
هر دست چطور بازی میشود؟
حاکم دست اول را شروع میکند و حریف اگر از خال شروع کارت داشته باشد، باید همان خال را بازی کند؛ وگرنه هر کارتی میتواند بازی کند. کارت بالاتر خال شروع برنده است، مگر اینکه روی خال دیگری حکم زده شود که در این صورت حکم دست را میبرد.
- هر دست ۲ کارت دارد: کارت شروع و کارت جواب.
- اگر از خال شروع دارید، بازی کردن همان خال اجباری است.
- اگر ندارید، میتوانید حکم بزنید یا هر کارت دیگری را بدهید.
- کارتی از خال سوم (نه خال شروع و نه حکم) هیچوقت دست را نمیبرد.
- برندهٔ هر دست، دست بعدی را شروع میکند.
چند مثال، وقتی حکم پیک است:
| کارت شروع | کارت جواب | برنده |
|---|---|---|
| شاه دل | آس دل | جواب (کارت بالاتر از همان خال) |
| آس دل | ۲ پیک (حکم) | جواب (حکم زده شد) |
| ۹ گشنیز | آس خشت | شروع (جواب از خال شروع نبود) |
| ۵ پیک (حکم) | بیبی پیک | جواب (حکم بالاتر) |
امتیاز هر دور چطور حساب میشود؟
اولین بازیکنی که ۷ دست بگیرد، دور را میبرد و ۱ امتیاز میگیرد و دور همانجا تمام میشود. اگر برنده ۷ دست اول را بدون باختن حتی یک دست گرفته باشد، کوت کرده و ۲ یا ۳ امتیاز میگیرد.
| نتیجه | امتیاز |
|---|---|
| گرفتن ۷ دست، وقتی حریف دستکم ۱ دست دارد | ۱ |
| کوت حاکم (۷ به ۰) | ۲ |
| کوت به حاکم (۷ به ۰) | ۳ |
برندهٔ هر دور، حاکم دور بعد میشود و کارتهای دور تازه پس از بر زدن دوباره پخش میشوند.
کوت در حکم یعنی چه؟
کوت یعنی گرفتن ۷ دست پیش از آنکه حریف حتی یک دست بگیرد. در ورق، کوت برای حاکم ۲ امتیاز و برای بازیکن مقابل حاکم ۳ امتیاز دارد.
امتیاز بیشتر کوت به حاکم، پاداش شکست دادن کسی است که هم حکم را انتخاب کرده و هم بازی را شروع کرده است. برای جلوگیری از کوت، گرفتن فقط یک دست کافی است.
برندهٔ مسابقهٔ حکم کیست؟
اولین بازیکنی که به ۷ امتیاز برسد، مسابقه را میبرد. چون کوت ۲ یا ۳ امتیاز دارد، ممکن است مسابقه در کمتر از ۷ دور تمام شود.
هر بازیکن میتواند مسابقه را واگذار کند که در این صورت حریف برنده اعلام میشود. پس از پایان مسابقه، میتوانید سر همان میز بازی دوباره را شروع کنید.
فرق حکم دو نفره و چهار نفره چیست؟
حکم چهار نفره در دو تیم دو نفره و با پخش همهٔ کارتها بازی میشود، اما در حکم دو نفره هر کس برای خودش بازی میکند و دستش را با کنار گذاشتن و برداشتن کارت میسازد. گرفتن دست، حکم و هدف ۷ دست در هر دو یکسان است.
| قاعده | دو نفره (ورق) | چهار نفره (قوانین رایج) |
|---|---|---|
| بازیکنان | ۲ نفر، هر کس برای خود | ۲ تیم دو نفره، یاران روبهروی هم |
| پخش کارت | ۵ کارت برای هر نفر، سپس برداشتن از ذخیره | ۱۳ کارت برای هر نفر، در سه مرحلهٔ ۵، ۴ و ۴ |
| انتخاب حکم | حاکم پس از دیدن ۵ کارت | حاکم پس از دیدن ۵ کارت اول |
| کنار گذاشتن و برداشتن | حاکم ۲ یا ۳ کارت؛ سپس برداشتن از ذخیره | ندارد |
| کارتهای در بازی | ۲۶ از ۵۲ | هر ۵۲ کارت |
| برد هر دور | اولین نفر با ۷ دست | اولین تیم با ۷ دست |
| کوت | ۲ امتیاز (حاکم) یا ۳ (به حاکم) | معمولاً ۲ امتیاز، یا ۳ امتیاز اگر به تیم حاکم کوت شود |
| مسابقه | اولین نفر با ۷ امتیاز | معمولاً اولین تیم با ۷ امتیاز |
در حکم چهار نفره رسمها از جمعی به جمع دیگر فرق میکند، بهویژه در تعیین حاکم بعدی و امتیاز کوت. قوانین بالا همان قوانینی است که ورق برای حکم دو نفره به کار میبرد.
آخرین بهروزرسانی: